Lợi ích tiết kiệm năng lượng từ mô hình làm việc tại nhà
Thứ hai, 23/03/2026 - 09:51
Trong bối cảnh giá xăng dầu biến động do những bất ổn địa chính trị, các giải pháp giảm tiêu thụ nhiên liệu ngày càng được quan tâm. Tại Việt Nam, định hướng sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả cũng đang được thúc đẩy, trong đó làm việc tại nhà được xem là một giải pháp phù hợp trong nhiều trường hợp.
Một trong những tác động rõ rệt nhất của làm việc tại nhà là giảm nhu cầu di chuyển hằng ngày. Khi người lao động không phải đi lại giữa nhà và văn phòng, lượng nhiên liệu tiêu thụ cho phương tiện giao thông có thể giảm đáng kể, đặc biệt với các phương tiện cá nhân.
Trong kịch bản phân tích của IEA, nếu những người có khả năng làm việc từ xa thực hiện hình thức này chỉ một ngày mỗi tuần, thế giới có thể tiết kiệm khoảng 1% lượng dầu tiêu thụ cho giao thông đường bộ, tương đương với việc giảm khoảng 24 triệu tấn CO₂ mỗi năm. Ở mức độ cao hơn, làm việc tại nhà tới ba ngày mỗi tuần có thể giúp giảm khoảng 500 nghìn thùng dầu mỗi ngày trong ngắn hạn. Những con số này cho thấy tiềm năng tiết kiệm nhiên liệu không nhỏ nếu hình thức làm việc linh hoạt được áp dụng phù hợp.

Bộ Công Thương khuyến khích làm việc từ xa để tiết kiệm nhiên liệu (Ảnh: Báo Chính phủ).
Tại Việt Nam, Bộ Công Thương mới đây cũng đã khuyến khích các cơ quan, doanh nghiệp cân nhắc áp dụng hình thức làm việc từ xa trong các giai đoạn phù hợp nhằm tiết kiệm năng lượng, đặc biệt là giảm tiêu thụ nhiên liệu trong giao thông. Khuyến nghị này nằm trong các nhóm giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, góp phần giảm áp lực lên nguồn cung năng lượng trong bối cảnh giá nhiên liệu còn nhiều biến động.
Các nghiên cứu quốc tế cũng củng cố nhận định này. Nghiên cứu do các nhà khoa học từ Đại học Cornell và Microsoft thực hiện cho thấy đối với hình thức làm việc hoàn toàn từ xa, lượng phát thải có thể giảm tới khoảng 54% so với làm việc trực tiếp tại văn phòng, trong đó phần lớn đến từ việc giảm nhu cầu di chuyển. Dù kết quả này phụ thuộc vào điều kiện cụ thể và không áp dụng cho mọi mô hình làm việc, nó vẫn phản ánh vai trò quan trọng của yếu tố giao thông trong tổng tiêu thụ nhiên liệu.
Ở quy mô đô thị, khi nhiều người cùng giảm tần suất đến nơi làm việc, lưu lượng phương tiện trong giờ cao điểm có thể giảm, qua đó góp phần hạn chế ùn tắc. Điều này giúp giảm lượng nhiên liệu tiêu hao do phương tiện phải dừng, chờ hoặc di chuyển chậm - những yếu tố làm gia tăng mức tiêu thụ xăng dầu trong thực tế.
Tuy nhiên, mức độ tiết kiệm nhiên liệu từ làm việc tại nhà không đồng nhất giữa các nhóm đối tượng. Theo IEA, hiệu quả này phụ thuộc vào khoảng cách di chuyển, phương tiện sử dụng và tần suất làm việc từ xa. Với những người sử dụng phương tiện công cộng hoặc có quãng đường đi làm ngắn, lợi ích tiết kiệm xăng dầu có thể không lớn như với nhóm di chuyển xa bằng phương tiện cá nhân.

Kế hoạch 10 hành động giúp cắt giảm lượng dầu tiêu thụ của IEA. (Năm 2022)
Ở khía cạnh điện năng, làm việc tại nhà cũng làm thay đổi mô hình tiêu thụ khi một phần năng lượng được chuyển từ văn phòng sang hộ gia đình. Tuy nhiên, theo các phân tích quốc tế, phần năng lượng tiết kiệm từ việc giảm di chuyển thường đóng vai trò đáng kể hơn trong tổng thể, đặc biệt tại những nơi phụ thuộc nhiều vào phương tiện cá nhân.
Trong bối cảnh giá xăng dầu còn nhiều biến động, nếu được áp dụng phù hợp, làm việc tại nhà không chỉ giúp người lao động tiết kiệm chi phí đi lại mà còn là một giải pháp linh hoạt góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong dài hạn.