TKV sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả
Thứ hai, 25/05/2026 - 09:09
Tại nhiều đơn vị thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), các mô hình tiết kiệm điện, tiết kiệm nhiên liệu, sử dụng năng lượng thay thế; tăng cường thu hồi, tái sử dụng vật tư, thiết bị cũ… được triển khai đồng thời với quá trình đổi mới công nghệ sản xuất.
Phát triển bền vững
Ông Đặng Thanh Hải, Tổng Giám đốc TKV, cho biết: Giai đoạn 2026-2030, Tập đoàn đặt mục tiêu đạt mức tiết kiệm năng lượng 8-10% tổng mức tiêu thụ năng lượng toàn TKV; giảm mức tổn thất điện năng xuống thấp hơn 6%.
Để hoàn thành các mục tiêu này, TKV đã chỉ đạo các doanh nghiệp nghiêm túc thực hiện Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Đến nay, tất cả các doanh nghiệp trực thuộc TKV đã thực hiện kiểm toán năng lượng và liên tục điều chỉnh, triển khai các giải pháp tiết kiệm năng lượng phù hợp, sát với thực tế.
TKV đặt mục tiêu đạt mức tiết kiệm năng lượng 8-10% trong giai đoạn 2026-2030.
Tập đoàn còn ưu tiên hàng đầu nhóm giải pháp giảm các tổn hao kỹ thuật trong khâu phân phối và cung cấp điện năng, như: Đưa điện áp truyền tải cao đến gần hơn các cực phụ tải, thiết kế và đưa vào áp dụng vận hành các thiết bị trong trạm biến áp thế hệ mới có tổn hao năng lượng ít hơn; áp dụng rộng rãi thiết bị tự động điều chỉnh điện áp dưới tải, các biến áp tự chỉnh áp, phương tiện điều chỉnh điện áp tại chỗ để đảm bảo chất lượng điện áp cũng như giảm tổn thất điện năng; áp dụng rộng rãi tổ hợp thiết bị tự động hoá và điều khiển từ xa cho các trạm biến áp; sử dụng các thiết bị đóng cắt thế hệ mới.
Điển hình như thực hiện nâng cấp điện áp một số thiết bị công suất lớn từ 660V lên 1.140V đối với các thiết bị phục vụ khai thác hầm lò; sử dụng các thiết bị chiếu sáng hợp lý; đầu tư lắp đặt các biến tần, khởi động mềm cho các động cơ điện, như quạt gió chính mỏ hầm lò, quạt gió công nghệ trong nhà máy nhiệt điện, bơm nước đầu vào nhiệt điện, bơm thoát nước mỏ... Các đơn vị xây dựng hệ thống quản lý năng lượng theo tiêu chuẩn ISO 50001: nhằm quản lý sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, như Than Hà Lầm, Cao Sơn, Tuyển than Hòn Gai, Xi măng Tân Quang..., đang tiếp tục xây dựng hệ thống cho các đơn vị khác.
Nhân rộng các mô hình tiết kiệm năng lượng
Để nâng cao năng suất lao động, sản lượng, chất lượng sản phẩm, hiệu quả kinh doanh, thời gian gần đây, nhiều đơn vị của TKV đã thực hiện giải pháp tiết kiệm năng lượng trong sản xuất, bước đầu mang lại hiệu quả, lợi ích cho doanh nghiệp, giúp giảm năng lượng tiêu tốn không cần thiết trong sản xuất, chi phí sản xuất kinh doanh.
Hiện nhiều đơn vị khối sàng tuyển, kho vận của TKV đã triển khai lắp đặt cảm biến thùng dầu tích hợp với hệ thống định vị GPS để theo dõi và kiểm soát mức tiêu hao nhiên liệu của xe ô tô tải. Đối với khối sản xuất than, hằng năm TKV ưu tiên nguồn lực đầu tư mua sắm các thiết bị có hệ số sử dụng năng lượng thấp, năng suất cao; thực hiện tốt chế độ kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa định kỳ máy móc để duy trì tính năng, kỹ thuật, giảm tiêu hao điện năng.
Các đơn vị của TKV triển khai lắp đặt cảm biến thùng dầu tích hợp với hệ thống định vị GPS để theo dõi và kiểm soát mức tiêu hao nhiên liệu của xe ô tô tải.
Với Công ty CP Than Cao Sơn - TKV, nguyên - nhiên - vật liệu đầu vào phục vụ sản xuất là một trong những khoản mục tiêu tốn nhiều chi phí nhất đối với đơn vị. Tính riêng khâu vận tải than và đất đá, trung bình một năm, Than Cao Sơn xây dựng kế hoạch sử dụng trên 55-60 triệu lít nhiên liệu. Mức tiêu hao nhiên liệu này được tính toán dựa trên hoạt động của trên 300 xe ô tô có trọng tải từ 55-100 tấn, vận hành trong 3 ca sản xuất. Bình quân một thiết bị vận tải sẽ sử dụng khoảng 118 lít nhiên liệu/1.000 tấn km. Ngoài ra, chi phí về vật liệu, cụ thể là lốp xe ô tô cũng chiếm một khoản lớn trong chi phí vận tải của Than Cao Sơn. Thống kê cho thấy, chi phí về lốp xe ô tô hiện chiếm khoảng 25% chi phí vật liệu khâu vận tải của đơn vị.
Ông Nguyễn Ngọc Toàn, Phó Giám đốc Công ty cho biết: Để đảm bảo lợi nhuận của Công ty cũng như khâu giao khoán không vượt định mức, đối với nhiên liệu, Công ty đã chuẩn bị các thiết bị ra hoạt động đạt năng suất cao nhất, giao ca ngoài khai trường để chi phí huy động phí cho thiết bị vận tải đạt thấp nhất.
Công nhân Công ty CP Than Vàng Danh kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống thiết bị hầm lò nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng.
Hay tại Công ty CP Than Vàng Danh, để sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả, đơn vị đã xây dựng và triển khai kế hoạch tiết kiệm năng lượng ngay từ đầu năm, ban hành các chỉ thị, quy trình cụ thể tới từng bộ phận sản xuất. Cùng với đó, công ty đầu tư nhiều hệ thống biến tần điều khiển tốc độ động cơ, giúp giảm khoảng 40% điện năng tiêu thụ trong những ngày nghỉ sản xuất. Đặc biệt, hệ thống điện mặt trời mái nhà được đưa vào vận hành từ tháng 9/2023 tiếp tục phát huy hiệu quả, góp phần giảm tải cho điện lưới và thúc đẩy sử dụng năng lượng xanh trong sản xuất.
Ông Phạm Văn Kiên, Phó Trưởng phòng Cơ điện - Vận tải, Công ty CP Than Vàng Danh, cho biết: Tiết kiệm năng lượng không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn góp phần quan trọng giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện điều kiện môi trường làm việc trong hầm lò. Hiện công ty đang từng bước đẩy mạnh ứng dụng hệ thống điện mặt trời mái nhà phục vụ hoạt động sinh hoạt và sản xuất. Từ nay đến cuối năm, công ty sẽ tiếp tục đầu tư lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà phục vụ nhu cầu sinh hoạt. Nguồn điện này chủ yếu được sử dụng tại khu vực văn phòng, nhà ăn, góp phần giảm tải cho điện lưới. Đây cũng là hướng đi thiết thực của đơn vị trong lộ trình sử dụng năng lượng xanh, hướng tới phát triển bền vững.
Có thể thấy, tiết kiệm năng lượng mang lại lợi ích kép cho các doanh nghiệp ngành than, vừa giúp giảm chi phí sản xuất, vừa đạt được hiệu quả hoạt động theo mô hình quản trị tiên tiến, hiện đại. Đây cũng là nền tảng quan trọng để TKV nâng cao năng lực cạnh tranh, hướng tới phát triển bền vững, thân thiện với môi trường và thích ứng với xu thế chuyển đổi xanh của ngành công nghiệp năng lượng trong giai đoạn mới.