Ngày 23/12, Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) đã phối hợp với các đối tác quốc tế vận chuyển an toàn hơn 2,5 tấn vật liệu hạt nhân gồm 8.000 thanh urani được làm giàu ở mức độ cao (HEU), từ Viện Khoa học hạt nhân Vinca ở ngoại ô thủ đô Belgrad của Cộng hòa Serbia đến cơ sở tái chế Mayak của Nga.

Dự án chuyển vật liệu hạt nhân này bắt đầu từ năm 2002 khi các thanh nhiên liệu của lò phản ứng hạt nhân công suất 6,5MW do Nga xây dựng từ thập kỷ 1990 của thế kỷ 20 gây ra các nguy cơ tiềm tàng về an ninh và môi trường. 

Theo IAEA, đây là số nhiên liệu hạt nhân HEU lớn nhất được vận chuyển một lần trong chương trình quốc tế đưa các vật liệu hạt nhân trở lại nước cung cấp nguồn nhiên liệu này, kết thúc thành công dự án.

Thanh hạt nhân nhiên liệu

Tổng Giám đốc IAEA Yukiya Amano lưu ý rằng đây là dự án hết sức phức tạp liên quan đến nhiều chính phủ, nhiều hợp đồng và các tổ chức phi chính phủ cũng như phải đi qua nhiều nước trong điều kiện đảm bảo an ninh cao nhất. Thành công của dự án này mở ra triển vọng hợp tác để đưa HEU từ nước sử dụng về nước sản xuất. 

Tổng Giám đốc IAEA nhấn mạnh cơ quan này đã tích cực tham gia và thúc đẩy các nỗ lực hợp tác với các đối tác quốc tế chuyển các nhiên liệu của lò phản ứng nghiên cứu hạt nhân từ các nước Séc, Hungary, Libya, Romania và Việt Nam về nước gốc, đồng thời hỗ trợ các nước chuyển các lò phản ứng nghiên cứu hạt nhân sang sử dụng nhiên liệu urani làm giàu ở cấp độ thấp (LEU) để đảm bảo an toàn.