Friday, 03/04/2026 | 14:27 GMT+7
Là một trong bốn doanh nghiệp tiên phong tham gia thí điểm Chương trình Thỏa thuận tự nguyện thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong các ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng (VAS), Công ty Cổ phần Sông Đà Cao Cường (SCL) đã được tiếp cận những hỗ trợ kỹ thuật bài bản và chuyên sâu nhằm xác định các giải pháp tiết kiệm năng lượng phù hợp với đặc thù sản xuất.
Trong bối cảnh ngành vật liệu xây dựng đứng trước áp lực cắt giảm phát thải và tối ưu hóa chi phí năng lượng, việc cải thiện hiệu suất sử dụng năng lượng không chỉ là yêu cầu tất yếu mà còn là cơ hội để doanh nghiệp tái cấu trúc hoạt động theo hướng xanh hơn, bền vững hơn.
Với sự đồng hành từ Chương trình VAS – sáng kiến hợp tác trong khuôn khổ Chương trình DEPP3 – Công ty CP Sông Đà Cao Cường đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững, thông qua các cải tiến công nghệ và định hướng đầu tư dài hạn gắn với hiệu quả năng lượng và trách nhiệm môi trường.

Xin chào ông Vũ Văn Chiến, cảm ơn ông đã dành thời gian cho cuộc trao đổi này. Trước tiên, ông có thể chia sẻ lý do vì sao Sông Đà Cao Cường quyết định tham gia chương trình VAS?
Ông Vũ Văn Chiến:
Cảm ơn bạn. Là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất vật liệu xây dựng, chúng tôi tiêu thụ một lượng lớn năng lượng mỗi năm. Tiết kiệm năng lượng không chỉ giúp giảm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển bền vững của chúng tôi.
Do đó, việc tiết kiệm năng lượng luôn là một ưu tiên chiến lược của Sông Đà Cao Cường. Khi được giới thiệu về Chương trình VAS do Bộ Công Thương và Cục Năng lượng Đan Mạch phối hợp triển khai, chúng tôi nhận thấy đây là một cơ hội rất tốt để tiếp cận các giải pháp tiết kiệm năng lượng tiên tiến. Đặc biệt, Chương trình cung cấp những hỗ trợ kỹ thuật chuyên sâu và chúng tôi nhìn thấy tiềm năng cải thiện hiệu quả năng lượng trong sản xuất rõ rệt nên đã quyết định tham gia.
Tôi nghĩ đây là một cơ hội rất đáng để các doanh nghiệp sản xuất tận dụng. Việc tiết kiệm năng lượng không chỉ giúp tiết giảm chi phí mà còn là cách để chúng ta đáp ứng tốt hơn các yêu cầu về môi trường, hướng tới phát triển xanh và bền vững. Quan trọng hơn, khi tham gia chương trình, các doanh nghiệp chúng ta sẽ có thêm một mạng lưới hỗ trợ kỹ thuật chất lượng cao để triển khai hiệu quả.

Thưa ông, vậy để tham gia chương trình VAS thì Sông Đà Cao Cường đã phải đáp ứng những tiêu chí hay điều kiện gì thưa ông?
Ông Vũ Văn Chiến:
Chương trình VAS được thiết kế để hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp, đặc biệt là những ngành có mức tiêu thụ năng lượng lớn có mong muốn và cam kết mạnh mẽ trong việc triển khai các giải pháp tiết kiệm năng lượng. Để tham gia chương trình, doanh nghiệp cần đáp ứng một số tiêu chí nhất định như: có tiềm năng cải thiện hiệu quả năng lượng, sẵn sàng cung cấp thông tin phục vụ kiểm toán năng lượng, và đặc biệt là có cam kết rõ ràng từ ban lãnh đạo đối với việc chuyển đổi xanh và phát triển bền vững.
Ứng dụng công nghệ tiết kiệm năng lượngVới Sông Đà Cao Cường, ngay từ đầu chúng tôi đã thể hiện tinh thần chủ động và nghiêm túc. Ban lãnh đạo công ty xác định rõ hiệu quả năng lượng là một ưu tiên chiến lược. Chúng tôi có bộ phận kỹ thuật chuyên trách, đủ năng lực để phối hợp chặt chẽ với các chuyên gia trong suốt quá trình thực hiện.
Trước khi đăng ký, công ty đã tham khảo kỹ mẫu đơn và tiêu chí của chương trình, tìm hiểu thông tin thông qua các kênh chính thức như website và tài liệu hướng dẫn. Đội ngũ kỹ thuật của chúng tôi đã rà soát toàn bộ yêu cầu và chuẩn bị hồ sơ đầy đủ, từ dữ liệu tiêu thụ năng lượng, quy trình sản xuất, đến thông tin vận hành thiết bị để phục vụ công tác đánh giá ban đầu.
Chúng tôi cam kết tham gia đầy đủ các hoạt động của chương trình, bao gồm kiểm toán năng lượng, xây dựng kế hoạch hành động, thực hiện thí điểm các giải pháp được lựa chọn và báo cáo kết quả. Nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng và quyết tâm từ nội bộ doanh nghiệp, Sông Đà Cao Cường đã đáp ứng được các điều kiện và chính thức trở thành một trong những doanh nghiệp được lựa chọn thí điểm trong khuôn khổ Chương trình VAS.

Tham gia Chương trình VAS, công ty đã nhận được những hỗ trợ gì, và ông đánh giá thế nào về sự hỗ trợ từ phía chương trình, thưa ông?
Ông Vũ Văn Chiến:
Ngay sau khi tham gia, chúng tôi đã nhận được sự hỗ trợ rất bài bản và đồng hành sát sao từ các chuyên gia trong nước và quốc tế. Trước tiên là quá trình kiểm toán năng lượng chi tiết, giúp chúng tôi xác định rõ các khu vực tiêu thụ năng lượng lớn và nhận diện những tiềm năng tiết kiệm. Sau đó, chương trình tiếp tục hỗ trợ xây dựng nghiên cứu tiền khả thi và khả thi cho các giải pháp có tính hiệu quả cao.
Điều chúng tôi đánh giá rất cao là cách tiếp cận thực tiễn và linh hoạt của đội ngũ chuyên gia. Họ không chỉ đưa ra các khuyến nghị chuyên môn mà còn trực tiếp làm việc cùng bộ phận kỹ thuật của chúng tôi để tính toán, mô phỏng và lựa chọn phương án phù hợp nhất với điều kiện vận hành thực tế.

Trong quá trình làm việc tại nhà máy, nhóm chuyên gia của Chương trình đã giúp nhà máy thực hiện các nghiên cứu sàng lọc, triển khai kiểm toán năng lượng, nghiên cứu tiền khả thi và nghiên cứu khả thi. Kết quả, nhóm chuyên gia Dự án đề xuất doanh nghiệp triển khai 03 giải pháp nhằm tối ưu hóa hiệu quả năng lượng và tận dụng nguồn năng lượng thất thoát trong quá trình sản xuất.
Ngoài ra, chương trình cũng hỗ trợ đào tạo và nâng cao năng lực cho đội ngũ kỹ thuật của doanh nghiệp, giúp chúng tôi chủ động hơn trong quy trình quản lý năng lượng trong tương lai dài hạn. Tôi cho rằng sự hỗ trợ từ Chương trình VAS là toàn diện và thực chất – từ phân tích kỹ thuật, lập kế hoạch đầu tư đến nâng cao năng lực nhân sự. Chính điều này đã giúp doanh nghiệp có cái nhìn chiến lược hơn về hiệu quả năng lượng, sẵn sàng cho những bước chuyển đổi tiếp theo trong hành trình phát triển xanh và bền vững.
Xin ông chia sẻ cụ thể hơn về 3 giải pháp này cũng như lợi ích mang lại khi SCL triển khai áp dụng?
Ông Vũ Văn Chiến:
Sau khi hoàn thành chuỗi hoạt động gồm sàng lọc, kiểm toán năng lượng, nghiên cứu tiền khả thi và khả thi, các chuyên gia của Chương trình đã đề xuất ba giải pháp tiết kiệm năng lượng tiềm năng, có khả năng đầu tư trong thực tế sản xuất.

Giải pháp số một là thu hồi nhiệt để cải thiện hệ thống hơi. Khảo sát thực địa cho thấy, hiện tại hệ thống hơi của nhà máy đang hoạt động không hiệu quả, dẫn đến việc nước ngưng không còn “sạch” do tiếp xúc trực tiếp với sản phẩm, hơi nước xả trực tiếp ra môi trường ở nhiệt độ cao, 180oC – 190oC. Để giải quyết các vấn đề trên, các chuyên gia đã đề xuất giải pháp lắp đặt bình flash và bình khử khí để thu hồi và làm sạch nhiệt thải, tái sử dụng cho lò hơi. Giải pháp này giúp tiết kiệm 465 tấn nhiên liệu/năm, với chi phí đầu tư khoảng 1,2 tỷ đồng và thời gian hoàn vốn 19 tháng. Đặc biệt, giải pháp không phát sinh chi phí vận hành và bảo trì.
Giải pháp thứ hai được đề xuất nhằm tăng hiệu quả đốt của lò hơi thông qua cải thiện chế độ ghi đĩa. Hiện tại, nhà máy đang sử dụng quạt để phân phối nhiên liệu đốt (dăm gỗ) cho lò hơi, khiến lượng carbon tồn dư trong tro xỉ lớn và nồng độ CO trong khói thải cao. Các chuyên gia của Chương trình DEPP3 đề xuất thay thế cấu trúc phân phối nhiên liệu để tăng hiệu quả đốt. Giải pháp có mức đầu tư chỉ 100 triệu đồng nhưng giúp tiết kiệm 58 tấn nhiên liệu/năm, hoàn vốn trong 14 tháng.
Giải pháp cuối cùng được đề xuất là tận dụng nhiệt thải từ hệ thống sấy có nhiệt động cao từ 120oC-130oC. Nhiệt độ khí thải cao không chỉ gây hại bộ lọc túi mà còn gây lãng phí nhiệt năng. Theo đó, các chuyên gia đề xuất giải pháp lắp đặt bộ hâm nước để tận dụng nhiệt thải bổ sung cho lò hơi. Với chi phí khoảng 1,58 tỷ đồng, giải pháp giúp tiết kiệm gần 700 tấn sinh khối/năm, hoàn vốn sau 18 tháng. Tương tự, giải pháp không phát sinh chi phí vận hành hay bảo trì.

Tham gia chương trình này Sông Đà Cao Cường có gặp khó khăn gì không, thưa ông?
Ông Vũ Văn Chiến:
Khi tham gia Chương trình VAS, chúng tôi nhận thấy đây là một cơ hội rất tốt để tiếp cận với các giải pháp tiết kiệm năng lượng tiềm năng và bài bản. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, chúng tôi cũng gặp không ít khó khăn.
Một trong những thách thức đầu tiên là về mặt nhân sự. Dù công ty rất chú trọng vào công tác tiết kiệm năng lượng, nhưng để thực hiện các giải pháp đồng bộ trên toàn bộ nhà máy vẫn đòi hỏi đội ngũ kỹ thuật chuyên trách có chuyên môn cao hơn. Việc tiếp cận và nắm bắt các yêu cầu kỹ thuật của chương trình, vốn được xây dựng theo tiêu chuẩn quốc tế, đòi hỏi sự hỗ trợ rất lớn từ các chuyên gia.

Thứ hai là vấn đề dữ liệu. Các thông tin liên quan đến tiêu thụ năng lượng, vận hành thiết bị, thông số kỹ thuật… của nhà máy trước đây chưa được thu thập và lưu trữ một cách hệ thống, nhất là ở định dạng đáp ứng được yêu cầu phân tích chuyên sâu. Việc này ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ của quá trình kiểm toán năng lượng và xây dựng nghiên cứu khả thi, bởi phải mất nhiều thời gian để rà soát, bổ sung hoặc đo đạc lại.
Quan trọng nhất là nguồn lực tài chính. Một số giải pháp kỹ thuật có tính khả thi cao nhưng lại đòi hỏi mức đầu tư tương đối lớn, điều này đặt ra thách thức cho doanh nghiệp trong việc cân đối giữa tiềm năng tiết kiệm năng lượng và hiệu quả kinh tế cùng khả năng huy động vốn trong ngắn hạn.
Tuy vậy, điều khiến chúng tôi thực sự yên tâm là sự đồng hành rất chặt chẽ từ các chuyên gia của chương trình. Họ không chỉ tư vấn, hướng dẫn về mặt kỹ thuật mà còn linh hoạt trong việc điều chỉnh các giải pháp đề xuất sao cho phù hợp hơn với điều kiện thực tế và năng lực tài chính của doanh nghiệp. Nhờ đó, các khó khăn từng bước được tháo gỡ, và chúng tôi có thể triển khai các bước tiếp theo một cách suôn sẻ, hiệu quả.

“Chuyển đổi xanh” là cụm từ được nhắc đến rất nhiều trong thời gian gần đây, đặc biệt trong lĩnh vực công nghiệp – một lĩnh vực tiêu thụ nhiều năng lượng nhất trong cơ cấu ngành kinh tế. Theo ông, việc tham gia chương trình Thỏa thuận tự nguyện tiết kiệm năng lượng có ý nghĩa như thế nào trong hành trình chuyển đổi xanh của doanh nghiệp?
Ông Vũ Văn Chiến:
Chuyển đổi xanh, với chúng tôi, không còn là một lựa chọn mang tính xu hướng – đó là yêu cầu tất yếu để tồn tại và phát triển bền vững trong bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe với các tiêu chuẩn môi trường, năng lượng và phát thải carbon. Đặc biệt trong ngành công nghiệp vật liệu xây dựng – nơi mức tiêu thụ năng lượng cao và phát thải lớn – thì việc chuyển mình sang mô hình sản xuất tiết kiệm, hiệu quả và thân thiện với môi trường là điều không thể trì hoãn.
Việc tham gia Chương trình Thỏa thuận tự nguyện tiết kiệm năng lượng (VAS) là một bước đi chiến lược trong hành trình đó. Chương trình đã tạo ra một khuôn khổ bài bản và đồng hành thực chất với doanh nghiệp, từ việc xác định các cơ hội tiết kiệm năng lượng, xây dựng kế hoạch hành động, đến triển khai thí điểm các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế.
Thông qua VAS, chúng tôi không chỉ tiếp cận được các công nghệ tiết kiệm năng lượng tiên tiến, mà còn học được cách tư duy lại về quy trình sản xuất – làm sao để tối ưu vận hành, giảm lãng phí và nâng cao hiệu quả toàn diện. Quan trọng hơn, chúng tôi đang dần xây dựng được một hệ thống quản lý năng lượng nội tại, đủ năng lực thích ứng với các yêu cầu môi trường trong nước và quốc tế.
Chuyển đổi xanh không thể chỉ dừng lại ở khẩu hiệu, mà cần bắt đầu từ những hành động cụ thể. Và với Sông Đà Cao Cường, việc tham gia Chương trình VAS chính là một hành động thực tế, khởi đầu cho quá trình chuyển đổi lâu dài nhưng rất cần thiết này.

Câu hỏi cuối cùng xin được hỏi ông Vũ Văn Chiến, sau khi kết thúc giai đoạn hỗ trợ của chương trình, công ty có kế hoạch nào để duy trì và mở rộng các kết quả tiết kiệm năng lượng đã đạt được?
Ông Vũ Văn Chiến:
Chúng tôi xác định rằng tiết kiệm năng lượng không chỉ là một mục tiêu ngắn hạn trong khuôn khổ chương trình, mà là một chiến lược phát triển lâu dài và liên tục của doanh nghiệp. Trên cơ sở các kết quả đã đạt được từ giai đoạn đầu, công ty đã xây dựng kế hoạch duy trì hệ thống quản lý năng lượng nội bộ, từng bước tích hợp các tiêu chí sử dụng năng lượng hiệu quả vào quy trình vận hành tiêu chuẩn.
Bên cạnh đó, chúng tôi tiếp tục đầu tư vào đào tạo, nâng cao năng lực cho đội ngũ kỹ thuật – giúp họ trở thành lực lượng nòng cốt trong việc duy trì, giám sát và đề xuất các sáng kiến tiết kiệm năng lượng mới trong nội bộ nhà máy.
Đặc biệt, từ những phân tích và khuyến nghị của chuyên gia trong Chương trình, chúng tôi đang xem xét triển khai các giải pháp đầu tư giai đoạn 2 – bao gồm nâng cấp thiết bị, tối ưu hệ thống vận hành, và từng bước tích hợp nguồn năng lượng tái tạo. Không dừng lại ở đó, công ty cũng đang dành sự quan tâm nghiêm túc tới thị trường tín chỉ carbon tại Việt Nam – bởi chúng tôi nhận thấy đây là một hướng đi đầy tiềm năng, vừa góp phần giảm phát thải, vừa mở ra cơ hội gia tăng giá trị tài chính từ chính các nỗ lực chuyển đổi xanh mà doanh nghiệp đang theo đuổi.
Chúng tôi tin rằng, khi doanh nghiệp thật sự thay đổi từ bên trong, thì hiệu quả năng lượng sẽ không chỉ dừng lại ở con số tiết kiệm, mà sẽ trở thành một lợi thế cạnh tranh bền vững trong tương lai.
Xin cảm ơn ông về những chia sẻ rất cụ thể và ý nghĩa. Chúc Sông Đà Cao Cường ngày càng phát triển và giữ vững vị thế doanh nghiệp đi đầu trong lĩnh vực sản xuất vật liệu xây dựng xanh!
